చట్టసభల్లో మహిళలకు 33% కోటా కల్పించే మహిళా రిజర్వేషన్ బిల్లును (నారీ శక్తి వందన అధినియం) 2029 సార్వత్రిక ఎన్నికల నుంచే అమలు చేసేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం మళ్లీ ముమ్మర ప్రయత్నాలు చేస్తోంది. ఆగస్టు 6, 2026 నాటి తాజా అప్‌డేట్స్ ప్రకారం, ఈ బిల్లు ఆమోదం కోసం విపక్షాల మద్దతు కూడగట్టేందుకు ప్రభుత్వం సరికొత్త కసరత్తులు ప్రారంభించింది.

విపక్షాలతో చర్చలు: నియోజకవర్గాల పునర్విభజన (డీలిమిటేషన్), మహిళా రిజర్వేషన్ల బిల్లుల ఆమోదానికి సహకరించాలని కోరుతూ కేంద్ర పార్లమెంటరీ వ్యవహారాల మంత్రి కిరణ్ రిజిజు, లోక్‌సభ ప్రతిపక్ష నేత రాహుల్ గాంధీతో ప్రత్యేకంగా భేటీ అయ్యారు.

ప్రత్యేక సమావేశాల ప్రచారం: ఆగస్టు 16 నుండి 18 వరకు పార్లమెంట్ ప్రత్యేక సమావేశాలు నిర్వహించనున్నట్లు వార్తలు వచ్చాయి. అయితే, ప్రస్తుత వర్షాకాల సమావేశాలు ఆగస్టు 13 వరకు ఉన్నందున, ఆలోపే విపక్షాల మద్దతుతో 2/3 వంతు మెజారిటీ సాధించాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. ప్రత్యేక సమావేశాల ప్రతిపాదనను మంత్రి రిజిజు ప్రస్తుతానికి తోసిపుచ్చారు.

విపక్షాల డిమాండ్లు: రామాలయం విరాళాల చోరీ, విద్యార్థులపై లాఠీచార్జ్ వంటి అంశాలపై హోం మంత్రి అమిత్ షా సమాధానం చెబితేనే సభ సజావుగా సాగేందుకు సహకరిస్తామని విపక్షాలు పట్టుబడుతున్నాయి.

బిల్లు వీగిపోవడం: 2026 ఏప్రిల్‌లో నిర్వహించిన ప్రత్యేక సమావేశాలలో ఈ రాజ్యాంగ సవరణ (131వ సవరణ) బిల్లుపై లోక్‌సభలో ఓటింగ్ జరిగింది. ఓటింగ్‌లో పాల్గొన్న 528 మంది ఎంపీలలో 298 మంది అనుకూలంగా, 230 మంది వ్యతిరేకంగా ఓటేశారు. రాజ్యాంగ సవరణకు మెజారిటీ లభించకపోవడంతో ఆ బిల్లు వీగిపోయింది.

బిల్లుల ఉపసంహరణ: ప్రధాన బిల్లు వీగిపోవడంతో, దానికి అనుబంధంగా ఉన్న డీలిమిటేషన్ బిల్లు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల చట్ట సవరణ బిల్లులను ప్రభుత్వం అప్పట్లో ఉపసంహరించుకుంది.

బిల్లులోని ముఖ్య ఉద్దేశాలు & నిబంధనలు

2029 నుంచే అమలు: అసలు నిబంధన ప్రకారం కొత్త జనాభా లెక్కలు (సెన్సస్) పూర్తయ్యాకే రిజర్వేషన్లు అమలు కావాలి. కానీ, 2011 జనాభా లెక్కల ఆధారంగానే డీలిమిటేషన్ పూర్తి చేసి, 2029 ఎన్నికల నాటికే 33% మహిళా కోటా అందించాలనేది ఈ బిల్లు ప్రధాన లక్ష్యం.

లోక్‌సభ స్థానాల పెంపు: నియోజకవర్గాల పునర్విభజన ద్వారా లోక్‌సభ గరిష్ట స్థానాల సంఖ్యను ప్రస్తుతం ఉన్న 543 నుండి 850 కి పెంచాలని ప్రతిపాదించారు.

దక్షిణాది రాష్ట్రాల ఆందోళన: జనాభా ప్రాతిపదికన డీలిమిటేషన్ జరిగితే, జనాభాను నియంత్రించిన దక్షిణాది రాష్ట్రాలు లోక్‌సభ సీట్లను కోల్పోయే ప్రమాదం ఉందని విపక్షాలు, ముఖ్యంగా దక్షిణాది పార్టీలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి.

ప్రభుత్వం ఈ వర్షాకాల సమావేశాలు ముగిసేలోగా సమాజ్ వాదీ పార్టీ, డిఎంకె వంటి ఇతర ప్రాంతీయ పార్టీల మద్దతును కూడా కూడగట్టి, బిల్లును విజయవంతంగా పాస్ చేయాలని చూస్తోంది.